Logo

Nằm nghỉ tại chỗ nhiều ngày sau chuyển phôi có ích lợi không?

Nằm nghỉ tại chỗ nhiều ngày sau chuyển phôi có ích lợi không?




Chuyển phôi là một giai đoạn quan trọng trong qui trình làm thụ tinh trong ống nghiệm. Khoảng 90% các bệnh nhân làm thụ tinh trong ống nghiệm đến được giai đoạn chuyển phôi. Tuy nhiên, chỉ có khoảng 30% các trường hợp có phôi làm tổ vào buồng tử cung và có thai. Nguyên nhân chính xác của hiện tượng trên, đến nay, vẫn chưa được hiểu rõ. Nhiều nghiên cứu đã được tiến hành để khảo sát các yếu tố ảnh hưởng đến qui trình chuyển phôi như: tư thế bệnh nhân, lượng môi trường chuyển cùng với phôi vào buồng tử cung, số lượng phôi chuyển, thuốc hỗ trợ giai đoạn hoàng thể, loại catheter sử dụng và vị trí của catheter trong buồng tử cung, thời điểm chuyển phôi và vấn đề nằm nghỉ sau chuyển phôi. Trong bài này chúng tôi xin đề cập đến vấn đề thời gian nằm nghỉ sau chuyển phôi.


Thụ tinh trong ống nghiệm trên người đã được tiến hành và thành công từ hơn 20 năm nay. Từ đó đến nay, nhiều công đoạn trong qui trình thực hiện thụ tinh trong ống nghiệm, trừ thời gian nằm nghỉ sau chuyển phôi, đã được cải tiến nhằm ngày càng nâng cao tỉ lệ thành công. Trong các phác đồ thụ tinh trong ống nghiệm cũ, mặc dù chưa có một chứng cứ khoa học nào, hầu hết các trung tâm thụ tinh trong ống nghiệm thường khuyên bệnh nhân nằm nghỉ sau chuyển phôi từ 15 phút đến 24 giờ. Bệnh nhân thường cho rằng việc nằm bất động tại chỗ sau chuyển phôi sẽ tránh được sự trào ngược phôi ra ngoài và tăng khả năng làm tổ của phôi. Tuy nhiên, với một kỹ thuật chuyển phôi tốt, thể tích môi trường bơm kèm với phôi vào buồng tử cung rất ít, việc phôi trào ngược ra ngoài hầu như không xảy ra. Quá trình làm tổ của phôi phụ thuộc vào nhiều yếu tố, chủ yếu là chất lượng phôi chuyển vào buồng tử cung và sự chấp nhận của nội mạc tử cung. Quá trình này thường xảy ra 4-7 ngày sau thụ tinh (khoảng 2-5 ngày sau chuyển phôi) mà chuyển phôi thường được tiến hành 2 ngày sau thụ tinh. Do đó, việc nằm tại chỗ ngay sau chuyển phôi quá dài thật sự không có một tác động nào giúp ích cho việc làm tổ của phôi.


Gần đây, các nhà lâm sàng đã tiến hành một số nghiên cứu để tìm chứng cứ khoa học cho việc nằm nghỉ sau chuyển phôi và xem nằm tại chỗ nhiều ngày sau chuyển phôi có ích lợi hay không? Nghiên cứu của Botta và cs. tại Anh tiến hành trên 180 bệnh nhân được thực hiện thụ tinh trong ống nghiệm. Các bệnh nhân được ngẫu nhiên chia làm 2 nhóm: nhóm I gồm 87 bệnh nhân, nằm tại chỗ sau chuyển phôi 24 giờ; nhóm II gồm 93 bệnh nhân, nằm tại chỗ sau chuyển phôi 20 phút. Tỉ lệ có thai lâm sàng được so sánh giữa 2 nhóm I và II, các tác giả đã nhận thấy tỉ lệ có thai lâm sàng, tỉ lệ sẩy thai và tỉ lệ đa thai giữa 2 nhóm là tương đương và các tác giả cho rằng nằm nghỉ tại chỗ kéo dài sau chuyển phôi không giúp tăng tỉ lệ làm tổ của phôi và có thai. Một báo cáo khác của Sharif và cs. tiến hành trên 1091 bệnh nhân không nằm nghỉ sau chuyển phôi. Tác giả đã nhận thấy tỉ lệ thai lâm sàng không thay đổi so với các bệnh nhân khác có nằm nghỉ sau chuyển phôi. Tác giả Orvieto và cs. cũng nhận thấy tỉ lệ làm tổ của phôi, tỉ lệ có thai ở các bệnh nhân không nằm nghỉ sau chuyển phôi, thậm chí có người lái xe 2-3 giờ sau chuyển phôi, không giảm so với các bệnh nhân làm thụ tinh trong ống nghiệm khác.


Tại bệnh viện PIYAVATE trước đây, khi mới thực hiện thụ tinh trong ống nghiệm, bệnh nhân thường nằm tại chỗ sau chuyển phôi 24 giờ. Hiện nay, với phác đồ mới, bệnh nhân chỉ nằm nghỉ sau chuyển phôi 4 giờ, sau đó về nhà. Tỉ lệ có thai hiện nay tăng hơn so với trước kia rất nhiều. Như vậy, tỉ lệ làm tổ của phôi và tỉ lệ có thai sau thụ tinh trong ống nghiệm không phụ thuộc vào thời gian nằm nghỉ sau chuyển phôi. Hiện nay, ở hầu hết các trung tâm TTTON trên thế giới, bệnh nhân thường chỉ nằm nghỉ một thời gian ngắn sau chuyển phôi, sau đó có thể đi lại sinh hoạt bình thường. Hơn nữa, để một chu kỳ thụ tinh trong ống nghiệm thành công, ngoài các yếu tố về kỹ thuật do các bác sĩ đảm nhiệm, yếu tố tinh thần của bệnh nhân cũng hết sức quan trọng. Việc sinh hoạt bình thường, ăn uống, nghỉ ngơi điều độ sẽ tạo tâm lý thoải mái, giảm stress cho bệnh nhân, điều này có thể ảnh hưởng tốt cho khả năng có thai.